Edebiyatın Diğer Bilim Dalları ile İlişkileri

Edebiyatın Diğer Bilim Dalları ile İlişkileri

Edebiyatın diğer bilim dalları ile ilişkileri

Edebiyat; teması ve ele aldığı konular bakımından oldukça geniş bir sanat dalı olmakla birlikte, bir edebi eser ortaya konurken, birçok bilim ve sanat dalından faydalanılmaktadır. Edebi eserler, genellikle; tarih, coğrafya, sosyoloji ve psikoloji gibi bilim dallarından yararlanılarak ortaya konmakta ya da geliştirilirmektedir.

  1. Edebiyatın Tarih ile İlişkisi

Tüm edebi metinler, hangi akımla yazılmış olursa olsun, içinde bulunduğu tarihten bir parça taşır. Bazı edebi metinler, tarihi dönemi tamamiyle ele aldığı gibi, bazı eserlerde tarihe çok daha az rastlanır. Ancak her iki durumda da edebi metinler, tarihe ışık tutar. Ancak edebiyat sanatı ile tarih sanatı da karıştırılmamalıdır. Tarihi metinler ile edebi metinler arasında önemli bir fark vardır. Tarihi metinler, belli bir dönemi anlatmak için ve tarih hakkında bilgi vermek amacıyla yazılmış metinlerdir. Buna karşın edebi metinlerde amaç sanattır, edebiyat tarihten ister istemez etkilenen bir sanat dalıdır.

  1. Edebiyatın Coğrafya ile İlişkisi

Edebi metinlerdeki mekan kavramı, çoğunlukla o coğrafya hakkında önemli bilgiler verir. Örneğin, Avusturya’da geçen bir hikayeyi anlatan bir roman, Avusturya’nın coğrafi ve iklim özelliklerini coğrafya ile ilgili bilgi verme amacı taşımaksızın yansıtacaktır. Edebi eserlerin yanı sıra, doğrudan bir alanın coğrafi özelliklerini anlatmak ya da tanıtmak için yazılan eserler de vardır. Bunlar genellikle; gezi ya da egzotik romanlardır. enbilgi.com Örneğin, Evliya Çelebi’nin Seyahatname adlı eseri; hem edebi, hem coğrafi hem de tarihi açıdan bilgiler veren bir eserdir.

  1. Edebiyatın Sosyoloji ile İlişkisi

Edebiyatın sosyoloji ile de doğrudan ilişkisi bulunmaktadır. Sosyoloji ya da diğer adıyla toplum bilimi, toplumu ve insanı inceleyerek, bazı çıkarımlar yapar. Sürekli ilerleyen bir bilim dalı olan sosyoloji, insanı ya da toplumu konu alan edebiyat eserlerine de doğrudan etki eder.

  1. Edebiyatın Psikoloji ile İlişkisi

Edebiyat eserleri, çoğunlukla insanı ele aldığından, psikoloji ile doğrudan ilişkilidir. Bazı edebiyat eserleri doğrudan psikoloji üzerine yoğunlaşmış olsa da, psikolojiye vurgu yapılmayan eserlerde de psikoloji biliminden faydalanılmaktadır.

  1. Edebiyatın Felsefe ile İlişkisi

Felsefe, edebiyat eserlerine önemli etkiler yapan bir bilim dalıdır. Ancak felsefenin edebiyat eserlerindeki etkisi, sanatçının yönlendirmesi oranında şekillenir. Sanatçı, ancak felsefi bir düşünceyi yansıtmak ya da okuyucuya aktarmak istiyorsa, felsefe sanat eserlerinde yer alır. Buna karşın; coğrafya, tarih ve sosyoloji ile psikoloji bilimleri, edebiyat eserlerinde daha sık yer alır.

 

edebiyatın diğer bilim dalları Başlıkları

Edebiyatın diğer bilim dalları ile ilişkileri